دال بتنی یکی از انواع مصالح ساختمانی است که به عنوان سقف یکپارچه مورد استفاده قرار می‌گیرد. همچنین می‌توان آن را به عنوان یکی از مهم‌ترین عضو‌های سازه‌ای در نظر گرفت. در این مقاله به معرفی کامل آن و مزایا و معایب آن می‌پردازیم.
دال بتنی که به آن Concrete Slab گفته می‌شود، از صفحاتی تخت با جنس بتن تشکیل شده است. امروزه و با پیشرفت تکنولوژی دال‌های بتنی دارای انحنا نیز تولید شده‌اند. دال بتنی سازه‌ای مهم و کاربردی است که در ساختمان‌سازی و ساخت سازه‌های مختلف مانند سد، پل، تونل و … کاربرد دارد. همچنین می‌توان از آن در بخش‌های مختلف سقف، پیاده رو، فوندانسیون و … نیز استفاده نمود.
مهم‌ترین اجزای تشکیل‌دهنده دال بتنی، میلگرد و بتن هستند. ضخامت این سازه معمولاً بین 10 تا 50 سانتی‌متر است. برای استفاده در سنگ فرش از دال‌هایی با ضخامت کمتر استفاده می‌شود.
مهم‌ترین کاربردهای دال بتنی
از این سازه با ضخامت‌های مختلف در بخش‌های مختلف استفاده می‌شود. این سازه بسیار کاربردی است و در موارد زیر مورد استفاده قرار می‌گیرد:
- کف و سقف ساختمان
- ساخت فوندانسیون
- تونل‌سازی
- ساخت عرشه پل
- پیاده رو و سنگ فرش
- ساخت بالکن
نحوه ساخت دال بتنی
دال بتنی را می‌توان به دو صورت آماده کرد. در برخی از پروژه‌ها در همان محل توسط نیرو‌های کاربلد آماده و مورد استفاده قرار می‌گیرد. گاهی اوقات نیز از دال بتنی‌های آماده و از پیش ساخته شده در سازه استفاده می‌شود. نمونه قالب‌های آماده‌ای وجود دارد که میلگرد‌ها درون آن قرار گرفته و بر روی آن خمیر بتن ریخته می‌شود. این میلگرد‌ها جهت تقویت هرچه بیشتر سازه مورد استفاده قرار می‌گیرند.
قالب‌های مورد استفاده برای تهیه دال، از جنس پلاستیک، چوب یا فولادی هستند. در اتمام کار و پس از خشک شدن کامل بتن، دال از قالب جدا شده و در محل موردنیاز استفاده می‌شود. اگر به دال‌های باکیفیت نیاز داشته باشید باید از قالب‌های فولادی یا پلاستیکی استفاده کنید.
در برخی از موارد نیازی به استفاده از قالب وجود ندارد. به عنوان مثال اگر صد داشته باشید برای کف ساختمان از این سازه استفاده کنید، دیوار‌های کناری مانند قالب عمل کرده و می‌توانید میلگرد و بتن را مستقیم کف ساختمان بریزید.همچنین می‌توان از دال‌های پیش ساخته نیز استفاده نمود. این دال‌ها در کارخانه‌ها و با استفاده از وسایل و تجهیزات کارخانه‌ای تولید شده و به محل موردنیاز ارسال می‌شوند. این دال‌ها در ابعاد مختلف تولید شده تا برا یکاربرد‌های مختلف مورد استفاده قرار گیرند.
مزایا و معایب دال بتنی پیش ساخته یا ساخته شده در محل
هر کدام از روش‌های ساخت دال بتنی مزایا و معایب خاص خود را دارند که با توجه به این موارد برای انتخاب آن‌ها تصمیم‌گیری می‌شود. مهم‌ترین ویژگی‌های دال بتنی پیش ساخته به صورت زیر هستند:
- سرعت ساخت بالاتر
- امکان کنترل کیفیت بتن استفاده شده
- مقاومت بالاتر
- عدم تأثیر آب و هوا بر روی ساخت سازه
- عدم نیاز به نیروی کار
- اقتصادی بودن مخصوصا برای پروژه‌های بزرگ
اما مهم‌ترین ویژگی‌های دال بتنی که در محل ساخته می‌شود نیز به صورت زیر هستند:
- اقتصادی بودن مخصوصا برای پروژه‌های کوچک
- هزینه پایین ابزار موردنیاز
- امکان ایجاد دال‌های بتنی با شکل‌های مختلف
- عدم نیاز به دقت بالا برای نصب
- هزینه تعمیر و نگهداری پایین
